
Achtergrond
Outside magazine test trailrunning schoenen: dit zijn de winnaars
van Siri Schubert

Minder schoen, meer marketing - dat lijkt het nieuwe motto van Chanel te zijn. Het Franse modehuis maakt zelfs van blootsvoets lopen een statussymbool.
Eerst werden de sneakerzolen steeds dunner. dunner en dunner, toen toe shoes de mainstream binnenkwamen. Het feit dat de Amerikaanse rapper Doechii onlangs zonder schoenen over de rode loper van het Met Gala liep, geeft nu de volgende fase aan. De mode zal de blootsvoettrend in de toekomst waarschijnlijk letterlijk nemen - en de schoen helemaal dumpen. Het probleem is dat blootsvoets zijn niet verkoopt. Of toch wel?
Chanel presenteerde een schoen als onderdeel van de 2026/27 Cruise collectie die slechts losjes verwant is aan de klassieke definitie van de term: een stuk leer met een hak dat alleen de hiel bedekt en met fijne veters over de wreef wordt gebonden. De rest van de voet blijft volledig bloot. Met zo'n modieuze twist schrijven de online reacties zichzelf, zoals je zou verwachten. Reacties op het ontwerp schommelen tussen enthousiasme en afschuw: voor sommigen is het een avant-gardistische bevrijding, voor anderen een ticket naar de eerste hulp.

Om ons te laten denken aan schelpen in het zand en minder aan scherven asfalt als we denken aan bijna blote voeten, zette Chanel de kwart schoen ver weg van de stedelijke werkelijkheid in scène. Om voor de hand liggende redenen vond de modeshow niet plaats in een metrostation in New York zoals de «Métiers d'art 2026» collectie, maar in de kustplaats Biarritz. De modellen wandelden over een zandkleurig tapijt, met glamoureuze hoofddeksels die deden denken aan badmutsen en schelpvormige sieraden die hun oren volledig bedekten en de dragers leken mee te voeren met het geluid van de zee. De Atlantische Oceaan strekte zich uit achter de hoge vensterpuien. Blootsvoets zijn verkoopt zichzelf misschien niet, maar gevoelens des te beter.
Chanel maakte het duidelijk: de draagster van een hielkap leidt een leven van vrije tijd waarin functionele schoenen overbodig zijn. Ze hoeft zich geen zorgen te maken over vieze vloeren omdat ze gewoon haar voeten omhoog kan leggen - bij voorkeur over de reling van een jacht, pastis spritz in de hand, Baskisch briesje in haar gezicht. Als ze al loopt, is dat over zandkorrels die door haar tenen sijpelen en grassen die haar voeten kietelen. Het maakt dus absoluut niet uit of de schoen van Chanel überhaupt nog een schoen is. Dit is geen materieel product dat op de markt wordt gebracht, maar de droom van een eeuwige vakantie.


Vroeger zouden blote voeten de drempel van een Chanel-winkel nauwelijks ongehinderd halen. Vrijheid, nabijheid tot de natuur, naaktheid; in luxe mode moeten ze niet gewoon bestaan, maar eerst worden ingebed in een esthetisch verhaal. Omgeven door nepzand, nepschelpen en nepzeegeluiden belichaamt de schoen van Chanel niet het werkelijke gevoel van blootsvoets lopen, maar een keurig geconstrueerde illusie ervan. Performatieve authenticiteit hoort tenslotte bijna bij mode. (Sub)culturen, hobby's en zelfs armoede worden verpakt in consumeerbare producten en op de markt gebracht als een levenshouding - idealiter op zo'n manier dat het mensen aanspreekt en opwindt.
Na Karl Lagerfeld had Chanel onder Virginie Viard lange tijd geen euforische reacties. Met Matthieu Blazy, die sinds ongeveer een jaar aan het creatieve roer staat, is Chanel nu klaar om weer het gesprek van de dag te worden. Wat in deze tijd meestal betekent: een viraal bericht en een verhitte commentarenrubriek. Vandaag de dag kan een succesvol merk niet meer alleen mooi en inspirerend zijn. Het moet aansluiten bij het huidige discours, ironisch en zelfkritisch zijn, een sociaal spektakel worden. Het belangrijkste is dat mensen reageren - met schuim op de mond of met het hart in de ogen.
De online aanwezigheid van een merk hangt niet meer alleen af van zijn betalende klanten, maar ook van een digitaal publiek dat commentaar levert en vermeende relevantie genereert. Iedereen die denkt de referenties en boodschappen van een merk te begrijpen, voelt zich deel van een ingewijde kring en denkt te kunnen zien wat anderen niet kunnen zien. De exclusiviteit van luxe mode wordt dus niet alleen bepaald door eigendom, maar ook door cultureel kapitaal. Bij de non-shoe van Chanel telt niet langer alleen of het mooi of praktisch is. Wat telt is of je het concept weet te ontcijferen, de vermeende ironie erachter. In de geest van: «If you get it, you get it» - if you check it, you check it. High fashion wordt zo gestileerd als een kunstvorm die geïnterpreteerd en begrepen moet worden.

«Mode is kunst» was ook de dresscode voor het Met Gala van dit jaar. Het motto verwijst naar de nauwe interactie tussen de twee gebieden: Mode is niet alleen zelf een kunstvorm, maar dient ook herhaaldelijk om sociale omstandigheden in de beeldende kunst te visualiseren en becommentariëren. De Zwitsers-Duitse kunstenares Meret Oppenheim liet al in de jaren 1930 met haar «Suikerring» zien hoe sterk waarde afhangt van enscenering: een goedkoop suikerklontje in een gouden ring lijkt plotseling een kostbare edelsteen, hoewel het elk moment uit elkaar kan vallen of kan oplossen.
Een soortgelijk mechanisme is vandaag de dag te zien in de hielkap van Chanel. Op blote voeten lopen, eigenlijk iets gratis en alledaags, wordt door luxemarketing een begeerlijk statussymbool. In dit proces verliezen zowel de schoen als het lopen op blote voeten hun oorspronkelijke betekenis. Natuurlijk kan dit gezien worden als een geniale subversieve zet - of als schaamteloos geld verdienen. Mode laat uiteindelijk zien hoe absurd consumptie kan zijn en maakt er een businessmodel van. Zelfs aan consumentenkritiek hangt tegenwoordig een prijskaartje.
Een tomeloos enthousiasme voor epauletten, Stratocasters en sashimi, maar weinig zenuwen voor het omcirkelen van zijn Oost-Zwitsers dialect.
Interessante feiten uit de wereld van producten, een kijkje achter de schermen van fabrikanten en portretten van interessante mensen.
Alles tonen
Achtergrond
van Siri Schubert

Achtergrond
van Kevin Hofer

Achtergrond
van Stephanie Vinzens