Operatie Rainfall: hoe een fanactie ‘Xenoblade Chronicles’ redde
«Xenoblade Chronicles» zou eigenlijk nooit in Amerika uitkomen. Dat het toch een van de belangrijkste RPG-series van Nintendo is geworden, is te danken aan een paar koppige fans, bergen brieven en een vergeten Amazon-productpagina. Het verhaal van Operation Rainfall – 15 jaar later.
Op 30 juli komt de Switch 2-versie van «Xenoblade Chronicles 2» uit. De release zelf is eigenlijk maar een voetnoot waard. 4K-resolutie, 60 fps, nieuwe tussenfilmpjes met Dwayne «The Rock» Johnson als ... grapje. Het is het gebruikelijke next-gen-upgradepakket.
Dat we de game überhaupt konden spelen, is daarentegen niet vanzelfsprekend. Het debuut van de franchise kende in 2011 een moeilijke start, zou nooit in Amerika uitkomen en werd alleen dankzij een enorme inspanning van de community een RPG-hit, die de basis legde voor de huidige serie.
Maar laten we bij het begin beginnen.
Alle goede dingen komen in drieën
Om te snappen waarom «Xenoblade Chronicles» überhaupt bestaat, moet je ruim drie decennia teruggaan – naar een grafisch ontwerper bij Squaresoft die op een gegeven moment geen graphics meer wilde maken. Tetsuya Takahashi werkte sinds 1990 voor het «Final Fantasy»-concern en was als grafisch directeur onder andere verantwoordelijk voor «Final Fantasy VI» en «Chrono Trigger». Takahashi gaf de ontwikkelaar zijn onmiskenbare visuele identiteit, wat werd beloond met een functie als regisseur.
Daaruit ontstond in 1998 «Xenogears», een meesterwerk op het gebied van storytelling en een schoolvoorbeeld van uit de hand gelopen ambities – Takahashi gaf bijna het hele budget al in de eerste helft van het spel uit, waardoor de tweede disc niet veel meer is dan een diavoorstelling. Dat «Xenogears» toch uitgroeide tot een cultgame, onderstreept hoe baanbrekend dit rollenspel was. Meer over deze klassieker kun je lezen in het artikel van collega Kevins liefdesverklaring lezen.
Bron: Square Enix
Takahashi verliet Squaresoft in 1999, richtte Monolith Soft op en liet met zijn eerste project meteen zien dat hij absoluut niets had geleerd: «Xenosaga», de spirituele opvolger van «Xenogears», zou een epos van zes afleveringen worden, want alles wat minder is, is blijkbaar maar een flipboekje.
Hij faalt opnieuw. Na drie afleveringen is het voorbij en is de toekomst van Monolith Soft onzeker. Maar niet voor lang: in 2007 koopt Nintendo de studio van Takahashi en geeft groen licht voor het eerste project. «Monado: Beginning of the World» of, zoals het later zou heten: «Xenoblade Chronicles».
Een Franse verspreking
Het begint allemaal met een uitglijder. Ongeveer twee weken na de E3 2011 – destijds nog de belangrijkste videogamebeurs ter wereld – laat Mathieu Minel, de Franse marketingmanager van Nintendo, zich in een interview met de tv-zender Nolife verspreken. Volgens Minel was het de bedoeling dat tijdens de beurs de Amerikaanse versie van «Xenoblade Chronicles» zou worden aangekondigd. Nintendo of America schrapte het spel echter op het laatste moment uit de line-up, omdat er geen release meer op de Amerikaanse markt op de planning stond.
Dat klinkt op het eerste gezicht niet helemaal logisch, want voor Europa stond er al een releasedatum gepland voor diezelfde zomer en was er al een Engelse vertaling klaar.
Nintendo zelf geeft voorlopig geen commentaar op de uitspraak van Minel, waardoor allerlei speculaties de discussie domineren. De meeste daarvan zijn onzin. Het is echter wel denkbaar dat Nintendo alle aandacht wilde richten op «The Legend of Zelda: Skyward Sword». Links’ nieuwe avontuur komt in hetzelfde jaar uit en is de laatste grote eigen titel voor de uitlopende Wii-console – daar heb je geen tweede zwaardvechter voor nodig die de schijnwerpers van hem afpakt.
Even later ontstaat er brandstof voor een complottheorie. Kort na het interview maakt Minel bekend dat hij bij Nintendo vertrekt. Tot op de dag van vandaag doet het hardnekkige gerucht de ronde dat de Fransman is ontslagen omdat hij interne zaken met de pers zou hebben gedeeld. Ook dat is onzin.
Bron: x.com/Hallow_West
De advocaten van Nintendo zouden zelfs een vierjarige voor de rechter slepen als ze erachter kwamen dat er een marsepeinen Yoshi op zijn verjaardagstaart stond. Maar ze zullen nauwelijks ruzie willen maken over zo’n kleinigheid met de uitgebreide werknemersbescherming in Frankrijk.
Minel verliet Nintendo na twaalf jaar op eigen verzoek, maar dat maakt het internet niets uit. Er is bijna niets dat een beweging zo goed helpt als een echte martelaar.
De bal gaat rollen
Nog diezelfde maand plaatst een gebruiker met de naam themightyme een bericht op het IGN-forum. Daarin stelt hij een fanactie voor om Nintendo ertoe te bewegen «Xenoblade» uit te brengen. En, nu we toch bezig zijn: «The Last Story» en «Pandora's Tower» – het Mario-concern kan die er net zo goed meteen bijpakken en er een RPG-hattrick van maken.
Het bericht in de originele tekst:
«Een paar van ons hebben het al over dit idee gehad, maar niemand wilde de leiding nemen – dus ik ga het in ieder geval maar eens proberen.
Het concept: toen tv-series op het punt stonden te worden stopgezet, hebben fanclubs de zenders weten te overtuigen – met echte brieven (geen e-mails), verstuurd naar de zender, samen met cadeautjes die symbool staan voor de zaak … In het geval van «Veronica Mars» stuurden fans Mars-repen naar UPN (…) Laten we dus hetzelfde doen voor deze drie games.
Om dit effect te laten hebben, moeten we Nintendo of America helemaal overspoelen – stuur dus brieven vanaf zoveel mogelijk adressen, haal vrienden erbij en verspreid het nieuws op alle mogelijke manieren.»
Rondom dit idee vormt zich een kernteam dat de campagne aanstuurt: ze ontwerpen beeldmateriaal in de stijl van de «Final Fantasy»-logo’s en dopen de beweging «Operation Rainfall» – regen tegen de RPG-droogte op de Wii.
Bron: fandom.com
Ze krijgen steun van bijna alle grote gamingplatforms, van Eurogamer en Destructoid tot Joystiq. Daarnaast reageren Soraya Saga, gameontwerpster en vrouw van «Xenoblade»-bedenker Tetsuya Takahashi, en de studio Mistwalker positief op de campagne.
De aandacht in de media dwingt Nintendo uiteindelijk tot een reactie. Al is die dan wel teleurstellend: «Er zijn op dit moment geen plannen om de games naar Amerika te brengen», zo luidt het. Operation Rainfall lijkt mislukt te zijn.
Bron: Facebook
Medeplichtige Amazon
Het was vanaf het begin al naïef om te denken dat Nintendo zich zou laten beïnvloeden door een paar aardige briefjes. Het bedrijf zit niet in deze business uit idealisme of puur uit naastenliefde. Mario’s baard kost tenslotte geld.
Er is dus een financiële prikkel nodig, waarbij Amazon een onverwachte medeplichtige wordt. Gebruikers ontdekken dat de oude productpagina met de oorspronkelijke werktitel «Monado: Beginning of the World» nog steeds online staat. En dat niet alleen: de webwinkel accepteert voorbestellingen voor het spel.
De news gaat rond en binnen twee dagen schiet «Xenoblade Chronicles» van plaats 150.000 in de verkoopcharts naar nummer 1, waarbij het zowel «The Legend of Zelda: Ocarina of Time 3D» als de PS3-bundel van «Call of Duty: Black Ops» ver achter zich.
Bron: Nintendo
Operatie Rainfall ligt weer op koers.
Dat is tenminste de logische conclusie – Nintendo blijft fans de koude schouder toekeren: «Xenoblade Chronicles» blijft, ondanks de duidelijke interesse, exclusief voor Japan en Europa. Er is alleen een klein beetje geruststelling van Reggie «My body is ready» Fils-Aimé, destijds president en COO van Nintendo of America: men zou heel goed in de gaten houden wat er in Europa gebeurt.
De ommekeer en de waarheid
Na een paar maanden zonder noemenswaardige gebeurtenissen kondigt Nintendo in december 2011 verrassend de Amerikaanse versie aan van «Xenoblade Chronicles». Zonder veel ophef en zonder een woord over Operation Rainfall. De initiatiefnemers zien zichzelf toch als winnaars. Maar is dat ook echt zo?
Het bedrijf heeft zich hierover zelfs na de release in april 2012 nooit uitgelaten. De enige uitspraak die je als officiële verklaring zou kunnen beschouwen, stamt uit 2013 en is opnieuw van Fils-Aimé. In een interview met Siliconera zei hij hierover: «Ik moet eerlijk zeggen – het heeft geen invloed op wat we doen. We kijken er zeker wel naar (…), maar het beïnvloedt niet per se wat we doen.»
Bron: Nintendo
Nu mag iedereen voor zichzelf beslissen hoeveel je in de twee woorden ‘ «’ niet per se ‘» ’ wilt zien, maar vanuit bedrijfsoogpunt is Reggies uitspraak aannemelijk.
Met terroristen onderhandel je niet, en met zeurende videogamefans al helemaal niet. Als de gedachte zou postvatten dat je releases kunt afdwingen door maar lang genoeg lastig te blijven vallen, zou Nintendo nooit meer een moment rust hebben (en zouden we eindelijk een officieel vertaalde versie hebben van «Mother 3»).
Dat wordt ook bevestigd door het feit dat Nintendo uiteindelijk maar één van de drie games uit de campagne zelf heeft uitgebracht. «The Last Story» en «Pandora's Tower» werden in 2012 respectievelijk 2013 door uitgever Xseed gelokaliseerd voor de Amerikaanse markt.
Drama, schat, drama
Er wordt wel eens gezegd dat de gaming-community een neiging tot drama heeft. En daar zit zeker een kern van waarheid in. In 2018 waren fans woedend omdat het water in de plassen in «Marvel's Spider-Man» in de uiteindelijke game er niet precies zo uitzag als in de trailer.
Bron: Sony
Een paar jaar eerder bleven gamers de ontwikkelaar Bioware zo lang lastigvallen totdat hij «Mass Effect 3» via een DLC een uitgebreide afsluiting van het verhaal uitbracht. En Neil Druckmann van Naughty Dog kreeg in 2020 doodsbedreigingen vanwege de plotwending in «The Last of Us Part II».
Maar soms komt er ook iets zinvols uit als fans samenkomen, echt enthousiasme tonen en samen hun stem laten horen. Operation Rainfall is zo’n voorbeeld. De campagne viert deze zomer haar 15-jarig jubileum. En juist in een tijd waarin het lijkt alsof er geen week voorbijgaat zonder slecht nieuws uit de branche, is het fijn om te onthouden dat onze hobby ook mooie verhalen kan opleveren.
Wat blijft over
Nintendo zal waarschijnlijk nooit onthullen of Operation Rainfall ervoor heeft gezorgd dat «Xenoblade Chronicles» in de VS is uitgekomen. Eén ding is echter zeker: de campagne heeft in belangrijke mate bijgedragen aan het succes van de game. Media-aandacht en talloze forumberichten gaven deze RPG, die toen nog heel niche was, een zichtbaarheid die anders exclusief voor blockbusters is weggelegd.
Bron: Rainer Etzweiler
De verkoopcijfers waren dan ook behoorlijk goed: het eerste deel van de serie werd wereldwijd zo’n miljoen keer verkocht, waardoor een vervolg al snel een uitgemaakte zaak was. Zou dat ook zonder Operation Rainfall zijn gebeurd?
«Niet per se», zei Reggie. Vijftien jaar en een succesvolle serie later klinkt dat verdacht veel als «waarschijnlijk niet».
Titelafbeelding: Monolith Soft/Nintendo
Begin jaren 90 gaf mijn oudere broer me zijn NES met "The Legend of Zelda" en begon een obsessie die tot op de dag van vandaag voortduurt.
Interessante feiten uit de wereld van producten, een kijkje achter de schermen van fabrikanten en portretten van interessante mensen.
Alles tonen
