
Een detectivespel waarin zelfs de goeden liegen
Wie spreekt de waarheid, wie liegt en wie hoort bij het syndicaat? In 'Dupery' moet ik verklaringen vergelijken en tegenstrijdigheden blootleggen om criminelen te ontmaskeren. De lastige puzzels boeien me, maar brengen me ook regelmatig tot het uiterste.
«Detective ontslagen!» prijkt op mijn scherm. Lekker dan. Alweer. Mijn goede reputatie is weg en mijn carrière als rechercheur is voorlopig voorbij. En het ging tussendoor nog wel zo goed. Ik heb verschillende zaken succesvol afgerond en leden van het syndicaat ontmaskerd. Maar een paar verkeerde beslissingen hebben me uiteindelijk mijn baan gekost.

Ik staar naar het bericht. Waar ben ik de mist in gegaan? Welke aanwijzing heb ik over het hoofd gezien? En waarom was ik er zo zeker van dat ik het bij het rechte eind had? Zo had ik me mijn carrière als detective in ieder geval niet voorgesteld.
Ik zou nu kunnen stoppen. Na ongeveer vier uur en talloze mislukte pogingen zou dat heel begrijpelijk zijn. Ik ben er immers nog steeds niet in geslaagd om de eerste reeks zaken volledig af te ronden.
Maar ik laat niet graag een nederlaag op me zitten. Dus begin ik aan de volgende poging. Misschien gaat het deze keer beter.
Een detective alleen tussen leugenaars
In «Dupery: A Game of Solo Deduction» neem ik de rol aan van een naamloze detective die een crimineel syndicaat op het spoor is. Het is de bedoeling dat ik de handlangers ontmasker en uiteindelijk het hoofd van de organisatie opspoor.
Alleen al de introductie brengt me met haar zwart-witbeelden en opvallende schaduwspellen in de sfeer van een oude detectivefilm. Mijn onderzoek vindt plaats aan een bureau waarop verschillende verdachtenkaarten liggen. Elke kaart toont een personage met een uitspraak en een rol, zoals priester of wiskundige.
Deze rollen bepalen welke aanwijzingen de personages geven of welke vaardigheden ze bezitten. Criminelen kunnen zich echter voordoen als onschuldige figuren. De getoonde rol hoeft daarom niet overeen te komen met de werkelijke rol. De kaarten liggen op vaste posities. Dat is belangrijk, want sommige aanwijzingen verwijzen naar specifieke posities of naburige verdachten.
Ik controleer de uitspraken direct op het onderzoeksbord en beslis met een muisklik welke verdachten ik laat arresteren.

Het spelprincipe doet me denken aan gezelschapsspellen zoals «Weerwolven» of «Mafia». Daarin probeer ik samen met mijn medespelers uit te vinden wie er in het geheim aan de kant van de slechteriken staat. Daarvoor wordt er gediscussieerd, beschuldigd en gebluft. «Dupery» vertaalt dit idee naar een singleplayer-ervaring. In plaats van mijn medespelers in te schatten, moet ik logische verbanden leggen.
Dat werkt verrassend goed. Ook de presentatie overtuigt me. De liefdevol vormgegeven verdachtenkaarten en het bureau passen bij de duistere detectivesfeer. De bediening is ongecompliceerd en de aanwijzingen zijn overzichtelijk gerangschikt. Bij de hoeveelheid informatie verlies ik echter af en toe het overzicht.

Iedereen heeft wat te zeggen, maar wie geloof ik?
Het hart van «Dupery» zijn de deductiepuzzels (logische puzzels). Elke zaak stelt me voor een nieuwe groep verdachten wier uitspraken ik met elkaar moet vergelijken. Pas als ik alle criminelen heb gearresteerd, wordt de zaak als opgelost beschouwd.
In totaal zijn er meer dan 175 verschillende rollen. Ze zijn verdeeld over vier categorieën: de goeden (onschuldigen en onruststokers) en de slechten (handlangers en verraders). Elke rol heeft eigen vaardigheden die bepalen welke informatie ze geeft of hoe ze andere personages beïnvloedt.
Een van mijn favoriete rollen is de wiskundige (onschuldige). Hij noemt de som van de positienummers van alle slechte personages. Stel dat de som 15 is en ik heb al twee van de drie criminelen op positie 4 en 8 geïdentificeerd. Dan weet ik dat de laatste slechterik op positie 3 moet zitten. Mits de wiskundige natuurlijk de waarheid spreekt.
Ook de wreker hoort bij mijn favorieten. Hij bezit een actieve vaardigheid die ik als detective gericht kan inzetten. Daarvoor kies ik op het onderzoeksbord een verdachte uit die de wreker moet aanvallen. Is de persoon slecht, dan wordt hij gedood. Hoort hij bij de goeden, dan mist de aanval zijn doel. De wreker kan echter ook liegen of gemanipuleerd zijn. Dan mist hij in principe altijd. Een misser is dus nog geen sluitend bewijs voor de onschuld van een personage.

Echt lastig wordt het als de vaardigheden van verschillende rollen elkaar beïnvloeden. Een voorbeeld is de waard, een handlanger van het syndicaat. Hij verandert een onschuldig personage in een dronkaard. Deze hoort vervolgens bij de goede onruststokers, maar liegt en doet zich voor als een andere rol. Zijn valse uitspraken kunnen me op een volledig dwaalspoor brengen. Als ik hem daarom arresteer, verlies ik reputatie, ook al heb ik in feite een leugen ontmaskerd.

Een andere vorm van manipulatie brengt het idool in het spel. Deze verrader beïnvloedt alle onschuldige personages op de direct aangrenzende posities. Hierdoor kunnen meerdere uitspraken onbetrouwbaar worden. Bijzonder verraderlijk vind ik dat de betreffende personages bij de goeden blijven horen. Ik moet dus ook opletten wie naast wie zit en welke effecten de vaardigheden van de buren kunnen hebben.
De verschillende combinaties zorgen ervoor dat de zaken steeds weer anders aanvoelen. De notitie- en markeringsfuncties van het onderzoeksbord laat ik tot nu toe links liggen. In plaats daarvan speel ik mogelijke oplossingen in mijn hoofd door en probeer ik de verdachten stap voor stap in te perken. Als ik er helemaal niet uitkom, gok ik ook wel eens.
Des te mooier is de succeservaring als ik na lang piekeren eindelijk de juiste oplossing vind. Bijzonder bevredigend is het als ik een ingewikkelde zaak zonder enige foutieve beslissing afrond. Soms heb ik daar meerdere minuten voor nodig, soms maar enkele seconden. Dan voel ik me daadwerkelijk een behoorlijk goede detective.


Als ik mijn eigen conclusies niet meer vertrouw
Hoeveel plezier ik ook aan het onderzoek beleef, zo vaak brengt het me ook tot wanhoop. De tutorial leidt me weliswaar goed in de basis in. Ook als later de verraders erbij komen, legt het spel hun mechanismen begrijpelijk uit. Toch voel ik me door de talloze rollen en hun speciale regels soms overweldigd. En zelfs als ik denk een vaardigheid begrepen te hebben, zie ik af en toe een cruciale bijzonderheid over het hoofd.
Ik krijg tenminste een overzicht van welke rollen er onder de verdachten voor zouden kunnen komen. Echter, niet noodzakelijkerwijs zijn ze allemaal vertegenwoordigd. Ik moet dus niet alleen de verschillende vaardigheden in mijn hoofd houden, maar ook rekening houden met welke rollen er daadwerkelijk meespelen.

Bijzonder moeilijk vind ik situaties waarin twee uitspraken elkaar overduidelijk tegenspreken, maar de betreffende personages uiteindelijk allebei bij de goeden horen. Dan zit ik voor het speelveld en vraag me af welke wisselwerking ik over het hoofd heb gezien. Heeft iemand een personage gemanipuleerd? Heb ik een rolvaardigheid verkeerd begrepen? Of ben ik van een verkeerde aanname uitgegaan?

Niet altijd vind ik daar een antwoord op. Soms begrijp ik mijn denkfout pas achteraf, soms blijft het me ook na de oplossing een raadsel. Dat ergert me vooral omdat ik van mijn fouten wil leren. Een uitgebreidere uitleg over hoe de individuele vaardigheden het resultaat hebben beïnvloed, zou me daarbij helpen.
Daarbij stoort de hoge moeilijkheidsgraad me op zich helemaal niet. Integendeel: ik wil me vastbijten in lastige zaken en verschillende mogelijkheden doorspelen. Vervelend wordt het pas als ik na een nederlaag net zo radeloos sta als daarvoor.
Een fout kan alles kosten
De schuld van mijn herhaaldelijke ontslagen is het reputatiesysteem. Elke onterechte arrestatie kost me aanzien, terwijl ik het door succesvol afgeronde zaken weer kan verbeteren. Daalt mijn reputatie te ver, dan eindigt mijn huidige run en moet ik opnieuw beginnen.
Daarachter zit het roguelite-principe. Bij elke nieuwe run worden de zaken willekeurig samengesteld. Tussen de onderzoeken door kan ik bovendien extra rollen en modifiers kiezen die de volgende zaken veranderen. In totaal biedt «Dupery» drie regio's met eigen mechanismen en hooggeplaatste leden van het syndicaat.

Totdat ik het hoofd van het syndicaat onder ogen krijg, zal het echter nog wel even duren. Ik moet immers eerst de eerste reeks zaken overleven. Of ik daarvoor echt het talent heb om detective te zijn? Na mijn onderzoeken tot nu toe ben ik daar niet meer zo zeker van.
«Dupery: A Game of Solo Deduction» werd mij ter beschikking gesteld door Yogscast Games. Het spel is sinds 15 oktober beschikbaar voor de pc.
Conclusie
Lastige puzzelpret met frustratiemomenten
Pro
- uitdagende, afwisselende deductiepuzzels
- talrijke rollen met interessante wisselwerkingen
- bevredigende succeservaringen bij het puzzelen
- sfeervolle noir-stijl en eenvoudige bediening
- hoge herspeelbaarheid door wisselende scenario's en aanpassingen
Contra
- deels overweldigende hoeveelheid informatie
- Verkeerde beslissingen zijn niet altijd begrijpelijk
Mijn interesses zijn gevarieerd, ik geniet gewoon graag van het leven. Altijd op zoek naar nieuws over darten, gamen, films en series.
Welke films, series, boeken, spellen of bordspellen zijn echt goed? Aanbevelingen uit eigen ervaring.
Alles tonen











